راهنمای سفر اربعین

اربعین فصل جداگانه‌ای است: راه‌آهن پیش‌فروش جداگانهٔ اربعین دارد، ایرلاین‌ها نرخ سقف اربعین می‌فروشند و عوارض خروج بازهٔ معافیت دارد. همهٔ این‌ها به ثبت‌نام در سامانهٔ سماح گره خورده است.

معافیت عوارض خروج فقط وقتی اعمال می‌شود که برای همان سال تصویب شده باشد، در بازهٔ اعلام‌شده در سماح ثبت‌نام کرده باشید و از مرزهای تعیین‌شده خارج شوید.

سابقه: در سال ۱۴۰۰ سازمان هواپیمایی اعلام کرد بلیط اربعینی که بدون ویزای تأییدشده (ثبت‌نام سماح) خریده شود طبق مقررات پرواز خارجی باطل می‌شود.

زنان متأهل برای خروج از کشور به اجازهٔ همسر و افراد زیر ۱۸ سال به اجازهٔ ولی قانونی نیاز دارند؛ رئیس پلیس گذرنامه این را در ۲۰ تیر ۱۴۰۵ تأیید کرد. اجازهٔ ثبت‌شده برای خروج‌های مکرر تا زمان لغو معتبر می‌ماند.

مردان مشمول معمولاً به مجوز خروج و وثیقه نیاز دارند. در ۱۴۰۵ از ۲۶ خرداد تا ۲۲ مرداد از طریق سامانهٔ سخا خروج بدون وثیقه برای دانشجویان، طلاب، دارندگان کارت آمادهٔ‌به‌خدمت و کارمندان متعهد دولت ممکن بود. مشمولان غایب باید اول وضعیت خود را تعیین تکلیف کنند. آن بازه تمام شده؛ منتظر اعلام ۱۴۰۶ بمانید.

در اربعین ۱۴۰۴ حدود ۴۲۵ هزار زائر با قطار سفر کردند، ظرفیت ریلی ۱۵ درصد افزایش یافت، یک قطار فوق‌العادهٔ کرمان–خرمشهر برقرار شد و دو خط جدید و یک سکو در ایستگاه مرزی شلمچه در ۷ مرداد ۱۴۰۴ افتتاح شد.

برای ۱۴۰۵ راه‌آهن پیش‌فروش سفرهای ۱ تا ۱۵ مرداد را همراه با قطارهای اربعین از ۲۹ تیر ۱۴۰۵ اعلام کرد. مقالهٔ مقصدها و تعداد قطارها قابل خواندن نبود، پس آن جزئیات تأیید نشده است.

سرویس هفتگی تهران–کربلا به شکل قطار–اتوبوس–قطار (قطار ایرانی تا شلمچه، گمرک، اتوبوس تا بصره، قطار عراقی بصره–کربلا، شنبه‌ها) در مرداد ۱۴۰۳ اعلام شد. وضعیت ۱۴۰۵ آن تأیید نشده: سفرمارکت در دی ۱۴۰۴ نوشت گزینهٔ ریلی فعلی به عراق قطار تا کرمانشاه و سپس اتوبوس تا مرز خسروی است و خط ریلی شلمچه–بصره هنوز تکمیل نشده بود.

در داخل عراق، قطار شبانهٔ بغداد–بصره پس از توقف برای اربعین و تعمیرات از ۱۶ مرداد ۱۴۰۵ (۷ اوت ۲۰۲۶) دوباره برقرار شد؛ بلیط قطارهای عراق فقط در ایستگاه فروخته می‌شود.

پروازهای اربعین ۱۴۰۵: فروش از ۳۱ تیر ۱۴۰۵ برای سفر بین ۱ تا ۱۶ مرداد آغاز شد. نرخ سقف رفت‌وبرگشت ۲۴ میلیون تومان از تهران و فرودگاه‌های غربی و ۲۸ میلیون از مشهد و فرودگاه‌های شرقی به نجف یا بغداد بود. فروش فقط در سایت ایرلاین‌ها و سامانه‌های آنلاین مجاز، فروش گروهی بیش از ۹ نفر ممنوع، نرخ بزرگسال و کودک یکسان و هر نوع اضافه‌بها ممنوع بود.

فارس گزارش داد بسیاری از بلیط‌ها همچنان بالاتر از سقف فروخته شد و رفت‌وبرگشت نجف در برخی سایت‌ها تا حدود ۲۰۰ میلیون تومان قیمت خورد؛ این گزارش تأیید نشده است.

بیرون از بازهٔ اربعین، نجف یکی از معدود مسیرهای خارجی برقرار است: عراقی ایرویز از ۱۶ مهر ۱۴۰۵ روزانه نجف–تهران پرواز دارد و ایران‌ایر هم به نجف پرواز می‌کند.

در اتوبوس، هر تعاونی جریمهٔ استرداد خودش را تعیین می‌کند. استرداد آنلاین معمولاً ۶۰ دقیقه پیش از حرکت بسته می‌شود (در برخی موارد ۹۰ تا ۱۲۰ دقیقه)؛ پس از آن باید به پایانه بروید و بلیط چاپ‌شده یا تغییرتاریخ‌داده‌شده را نمی‌توان آنلاین مسترد کرد.

زائران عتبات در ۱۴۰۵ عوارض خروج ثابت ۹۰ هزار تومان هوایی یا ۳۰ هزار تومان زمینی و دریایی می‌پردازند (پیش‌تر ۶۰ و ۲۰ هزار). این مبلغ با تعداد سفر بالا نمی‌رود.

در بازهٔ مصوب اربعین (۱۶ تیر تا ۱۶ مرداد در ۱۴۰۵) خروج برای زائران ثبت‌نام‌شده در سماح که از مرزهای تعیین‌شده خارج می‌شوند رایگان بود.

عوارض خروج برای هر نفر، از جمله نوزاد، با کد ملی همان مسافر از طریق سداد، اپلیکیشن‌های ایوا و بله، کیوسک‌های بدون نقد فرودگاه‌ها و مرزها یا شعب مرزی بانک ملی پرداخت می‌شود.

گذرنامهٔ زیارتی (کربلا) در شهریور ۱۴۰۵ بنا بر یک منبع دست‌دوم حدود ۱۱۵ تا ۳۱۵ هزار تومان هزینه داشت، در برابر حدود ۲٫۲ میلیون تومان برای گذرنامهٔ عادی. پلیس گذرنامه گفته گذرنامه‌های زیارتی معتبر سال‌های قبل قابل استفادهٔ دوباره است.

منابع با هم تعارض دارند. جدول ۲۰۲۶ ویکی‌پدیا ایرانیان را ۳۰ روز بدون ویزا (۱۵ روز در اقلیم کردستان) می‌داند، اما همان صفحه جای دیگر کردستان عراق را ویزای الکترونیکی ۳۰ روزه نوشته و گزارش‌های ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ هم‌خوان نیستند. زائران اربعین در گذشته به ویزا نیاز داشتند.

در ۱۴۰۰ سازمان هواپیمایی ویزای تأییدشده (ثبت‌نام سماح) را شرط اعتبار بلیط اربعین کرد. عراق را هر فصل «قانون فعلی را بررسی کنید» در نظر بگیرید.

رئیس پلیس گذرنامه به مسافران اربعین ۱۴۰۵ توصیه کرد مطمئن شوند مهر ورود عراق ثبت شده و اگر نشده، همان‌جا از پلیس گذرنامهٔ عراق بخواهند.

کارت‌های بانکی ایرانی فقط در شبکهٔ داخلی شتاب کار می‌کنند، پس برای عراق پول نقد در نظر بگیرید؛ منابع ما این را برای ۱۴۰۵ تقریباً قطعی می‌دانند ولی دوباره تأیید نکرده‌اند.

بلیط قطارهای عراق همان روز در ایستگاه و با پول نقد یا مسترکارت فروخته می‌شود؛ کرایهٔ بغداد–بصره در فروردین ۱۴۰۵ بین ۱۰ تا ۳۷ هزار دینار بود و بار یک ساعت پیش از حرکت تحویل گرفته می‌شود.

عوارض خروج ایران را پیش از رسیدن به مرز بپردازید؛ رسید به کد ملی شما گره خورده و لغو سفر آن را خودکار برنمی‌گرداند.

گزینه‌های سیم‌کارت یا سیم‌کارت مجازی برای عراق را هنوز بررسی نکرده‌ایم؛ از کاروان بپرسید یا در مرز پرس‌وجو کنید و به این صفحه تکیه نکنید.

هر مسافر، حتی نوزاد، به گذرنامهٔ خودش نیاز دارد. ثبت‌نام سماح، رسید عوارض خروج و برای مردان مشمول مجوز خروج را همراه داشته باشید.

از زمان درگیری ۱۴۰۴–۱۴۰۵، حریم هوایی و مرزهای زمینی ایران ممکن است با اطلاع کوتاه بسته شوند و زیرساخت‌ها از جمله راه‌آهن آسیب دیده است؛ هر دو فرودگاه تهران در ۱۵ و ۱۶ تیر ۱۴۰۵ به مدت ۲۴ ساعت پروازی نداشتند. وضعیت مسیر را یک روز پیش از حرکت بررسی کنید.

آنچه در ایران با نام «بیمهٔ مسافرتی داخلی» فروخته می‌شود در عمل بیمهٔ حوادث انفرادی یا گروهی است (معمولاً گروه دست‌کم ۱۰ نفر، زیر ۸۰ سال، سفر ۱ تا ۳۰ روز)، نه بیمهٔ مسافرتی کامل. از کاروان بپرسید برای عراق چه پوششی دارد.

مشمولان غایب تا زمانی که وضعیت خود را با سازمان وظیفهٔ عمومی روشن نکنند نمی‌توانند از خروج بدون وثیقهٔ اربعین استفاده کنند.

بلیط قطار در ایران تمام سال باز نیست. هر ماه، و نوروز و اربعین جداگانه، پیش‌فروش خودش را دارد که معمولاً ۱ تا ۳ روز قبل اعلام و چند روز پیش از شروع سفر باز می‌شود.

عرضه مرحله‌ای است: ۸:۳۰ تا ۱۱:۰۰ فقط اینترنتی از سامانه‌های مجاز، ۱۱:۰۰ تا ۱۳:۳۰ حضوری در دفاتر مجاز از ظرفیت باقی‌مانده و از ۱۴:۰۰ همهٔ کانال‌ها با هم.

در ۱۴۰۵ پیش‌فروش اربعین همراه با سفرهای ۱ تا ۱۵ مرداد از ۲۹ تیر ۱۴۰۵ اعلام شد. اعلام مشابهی در تیر ۱۴۰۶ انتظار می‌رود، اما تاریخی منتشر نشده است.

فروشندگان پیش‌فروش به فهرست علی‌بابا شامل رجا، فدک، سفیر، جوپار، غزال، پردیس و بن‌ریل است. فدک برای پیش‌فروش بعدی خود پیامک هشدار می‌فرستد؛ هشدار پیش‌فروش پروازیار اعلام سراسری راه‌آهن را پوشش می‌دهد.